Bu yazımızda sevgili dostlarımız AREDN düğümleriniz için bir isimlendirme sistemi tavsiyesi ile sizlerle birlikteyiz.
{getToc} $title={İçindekiler Tablosu}
İsimlendirme standardı nedir?
İsimlendirme standartları, bir ağ içerisindeki düğümlerin belirli bir mantık çerçevesinde sınıflandırılıp buna göre de adlandırılmasını sağlayan kurallardır.
Bu tür standartlar yalnızca cihazların benzersiz isimlere sahip olmasını sağlamak için değil, aynı zamanda insan gözüyle ağ topolojisinin daha anlaşılır hâle gelmesi için de kullanılmaktadırlar.
Standart bir isimlendirme sistemi sayesinde Amatör Telsizciler bir düğümün adını gördüklerinde onun kime ait olduğunu, hangi özelliklere sahip olduğunu, ağ içerisindeki rolünü veya hangi amaçla çalıştığını daha kolay bir şekilde anlayabilirler.
AREDN İsimlendirme Standardı nedir?
Esasında "AREDN İsimlendirme Standardı" diye bir konseptten bahsetmek söz konusu değildir, dokümantasyonunda AREDN, bunu birkaç kaide üzerinden tanımlamış ve isimlendirmeyi oldukça serbest bırakmıştır.
- Düğümünüzün ismi Amatör Telsizcilik çağrı işaretiniz ile başlamak zorundadır.
- Çağrı işaretinizden sonra zorunlu bir "-" işareti koyarak ayırdığınız kısma bir etiket girmeniz gerekir.
- Düğümünüzün ismi toplamda 63 karakterden oluşabilir.
- Düğüm adınızda kısa çizgi "-" işaretleriyle ayrılmış birden fazla etiket olabilir.
- Düğümünüzü isimlendirirken boşluk, alt çizgi "_" vb. kullanamaz, ancak kısa çizgi "-" işaretinden faydalanabilirsiniz.
- Düğümünüzün ismi kısa çizgi "-" işareti ile başlayamaz ve aynı şekilde kısa çizgi "-" işareti ile bitemez.
Purgatoria AREDN Standardizasyonu nedir?
İşbu isimlendirme standardının amacı sadece düğümlerin isimlerini belirlemek değil, bir bakışta ağ topolojisinde görülen düğümlerin kesin bir şekilde tasnifinin de yapılmasıdır.
Bu bağlamda Purgatoria AREDN Standardizasyonu dahilindeki isimlendirme sistemi, aynı zamanda bir görev tanımı mekanizması olma özelliği de göstermektedir.
AREDN İsimlendirme mantığına daha uzak ve APRS SSID mantığına daha yakın olan bu sistemde APRS'dekinin aksine sayılar yerine harfler kullanılır ancak kullanılan harfler APRS'deki gibi kesin tanımlamalar yaparlar.
İsimlendirme standardına uymak zorunlu mu?
Purgatoria Topluluğu tarafından "Purgatoria AREDN Standardizasyonu" adı altında önerilen isimlendirme standardı herhangi bir zorunluluk teşkil etmemektedir.
AREDN projesi düğüm isimlendirmesi konusunda Amatör Telsizcilere geniş bir özgürlük tanımaktayken, AREDN tarafından dayatılmayan bir kurallar bütününün; Purgatoria tarafından topluluk üyelerine zorunluluk şekilde sunulması, sizler de takdir edersiniz ki abesle iştigaldir.
Bu bağlamda "Purgatoria AREDN Standardizasyonu" bir kural koyma amacı taşımaz ve işbu standarda uyulmaması durumunda herhangi bir yaptırım söz konusu olamaz.
Bu sistem yalnızca topluluk üyeleri arasında ortak bir dil oluşturmak, düğümlerin görevlerini daha kolay anlaşılır hâle getirmek ve ağ topolojisinin daha okunabilir olmasını sağlamak amacıyla önerilmektedir.
Dolayısıyla bu standart, zorunlu bir kuraldan ziyade topluluk içinde kullanım kolaylığı ve düzen sağlamayı hedefleyen bir tavsiyeler bütünü niteliğinde değerlendirilmelidir.
İsimlendirme standardı neden gerekli?
Takdir edersiniz ki AREDN ağındaki düğümlerin isimlendirilmesi, ağ içerisindeki cihazların birbirlerini tanıyabilmesi için gerekli değildir, halihazırda cihazlar birbirlerini MAC ve IP adreslerinden tanımaktadırlar.
Esasında pratikte bu düğümlerin isimlendirilmesi, ağın haritasını inceleyen Amatör Telsizcilerin ağ topolojisini anlayabilmeleri açısından elzemdir.
Dünya genelinde kullanılan AREDN düğüm isimlerine bakıldığında, çoğu zaman Amatör Telsizcilerin düğümlerine tamamen serbest biçimde isim verdikleri ve bir standardizasyonu takip etmedikleri göze çarpmaktadır
Bu durum teknik açıdan hiçbir sorun teşkil etmese dahi, ağ topolojisini inceleyen Amatör Telsizciler açısından düğümlerin özelliklerini veya kullanım amaçlarını anlamayı zorlaştırmakta ve çoğu zaman imkansız hale getirmektedir.
Örneğin "AREDN Dünya Haritası"nı incelediğiniz takdirde ilk bakışta haritada görülen herhangi bir düğümün bir omurga bağlantısı mı, bir istemci düğümü mü, bir Sektörel anten mi yoksa yalnızca bir ev istasyonu mu olduğu çoğu zaman yalnızca düğümün adına bakılarak anlaşılamamaktadır.
Hemen hemen her Amatör Telsizcinin işbu düğümleri farklı şekillerde tanımlama çabası düğümlerin maksadının anlaşılmasını zorlaştırmaktadır.
Bu husus özellikle büyük mesh ağlarında operasyonel farkındalığın azalmasına ve ağ mimarisinin karmaşık görünmesiyle sonuçlanır.
Öte yandan yine görüldüğü üzere Amatör Telsizciler tarafından benimsenen gereksiz detay verme ve uzun isim kullanma tutumu düğümlerin isimlerinde göze hitap etmeyen bir kirlilik yaratmakta ve DNS ile düğümlere ulaşmak istendiğinde hem isimleri akılda tutma hem de adresleri yazma açısından zorluk çıkartmaktadır.
Bu bağlamda Purgatoria AREDN Standardizasyonu kapsamında önerilen isimlendirme sistemi bu sorunu ortadan kaldırmayı amaçlamaktadır.
İşbu sistem sayesinde düğümlerin yalnızca kime ait olduğu değil, aynı zamanda hangi görevle çalıştıkları da isim etiketlerinden anlaşılabilir hale gelir.
Böylece ağ haritasına bakan bir Amatör Telsizci, düğümlerin ağ içerisindeki fonksiyonlarını ek bir açıklamaya ihtiyaç duymaksızın hızlı bir şekilde kavrayabilir.
Bununla birlikte Purgatoria AREDN Standardizasyonu'nun amacı, isimlendirme üzerinden Amatör Telsizcilere fikir vermek ve AREDN ağında cihazlarını hangi şekillerde konfigüre edip hangi amaçlarla çalıştırabilecekleri hakkında ilham kaynağı olmaktır.
İsimlendirmede gerek olmayan bilgiler nelerdir?
AREDN düğümlerinin isimlendirilmesi sırasında yapılan en yaygın aşırı kullanımlardan birisi, düğüm hakkında verilebilecek pek çok teknik veya konum bilgisinin doğrudan veya çeşitli formatlarda kısaltılarak düğümün isminde zikredilme gayretidir.
Halbuki AREDN, düğüm arayüzünde görülebileceği şekilde düğümler hakkında detaylı bilgilerin paylaşılabileceği pek çok ayrı alan sunmaktadır.
Düğüm açıklamaları, donanım bilgileri, RF ayarları, anten özellikleri ve konum bilgileri gibi pek çok veri halihazırda sistem tarafından ayrı başlıklar altında gösterilmektedir.
Bu nedenle düğüm isimleri mümkün olduğunca sade tutulmalı ve yalnızca çağrı işaretiniz ile görev tanımı etiketinizi içermelidir.
Gereksiz teknik veya konum bilgisinin isim içerisine eklenmesi hem isimlerin okunabilirliğini azaltacaktır hem de ağ topolojisini inceleyen diğer Amatör Telsizciler için kafa karışıklığı oluşturacaktır.
Aşağıdaki iki ekran görüntüsünde TA2SLC-P düğümünün arayüzünde halihazırda ayrı başlıklar altında gösterilen ve bu nedenle düğümün isimlerinde yer almasına gerek olmayan bazı bilgiler örnek olarak verilmiştir.
.png)
- AREDN Düğümünüzün İsmi: Çağrı işaretiniz ve etiketleriniz burada gösterilirler. Aynı gösterim komşu düğümler listesi ve ağ listesinde de olduğu gibidir.
- AREDN Düğümünüzün Açıklaması: Düğümünüz veya istasyonunuz hakkındaki önemli açıklamaları bu sekmede ağdaki diğer istasyonlar ile paylaşabilirsiniz.
- AREDN Düğümünüzün Notları: Açıklamalrın yeterli olmaması durumunda arzu ettiğiniz bilgileri notlar kısmına da girebilirsiniz.
- AREDN Düğümünüzün Donanım Özellikleri: AREDN firmware'ını yüklediğiniz cihazın markası ve modeli bu sekmede gösterilmektedir.
- AREDN Düğümünüzün Radyo Özellikleri: Bu sekmede düğümünüzün RF çalışıp çalışmadığı ve frekans, BW vb. ayarları gösterilir.
- AREDN Düğümünüzün Anten Özellikleri: Düğümünüzün anten özelliklerini bu sekmeden ayarlayabilirsiniz, bazı cihazlar için bu veriler otomatik olarak yazılmaktadır. Bu bilgiler düğüm sayfanızda gösterilirler.
- AREDN Düğümünüzün Komşu İstasyonları: Burada komşu istasyonlarınızı ve onların SSID'lerini görürsünüz. İsimlerine tıkladığınızda sistem sizi onların düğüm arayüzlerine götürecektir. Bu bağlamda isimlerinde verilmeyen detayları ilgili sayfadan okuyabilirsiniz.
- AREDN Düğümünüzün Konumu: Görüldüğü üzere düğümünüzün konumu ağda ve haritada gösterilmektedir.
Görev Tanımı Etiketleri
Purgatoria AREDN Standardizasyonu'nda düğüm adları, gayet tabi sahibi olan Amatör Telsizcinin çağrı işareti ile başlar ve aradaki kısa çizgi "-" işareti beraberinde bunu takip eden tek bir görev tanımı etiketi ile biter.
Görev Tanımı Etiketleri, A'dan Z'ye 26 adet harf ile düğümlerin ağ içerisindeki rolünü keskin hatlarla tanımlar.
Bu yaklaşım, APRS sisteminde kullanılan SSID mantığından ilham almakla birlikte bazı bir takım önemli farklılıklar içermektedir.
APRS’de ağdaki belirli cihaz türleri, Amatör Telsizcilerin çağrı işaretlerinin sonuna eklenen sayısal SSID değerleri ile temsil edilirken; Purgatoria AREDN Standardizasyonu'nda AREDN düğümlerinin görev tanımları, çağrışım yapan tek bir harf ile yapılmakta ve bu şekilde ifade edilmektedir.
Çağrışım yapan harflerin kullanımı sayesinde işbu etiketler, Amatör Telsizcilerin düğümlerin maksadını ve özelliklerini zorlanmadan hatırlamalarına yardımcı olur.
A - Access Point (Erişim Noktası)
Erişim Noktası düğümleri, Amatör Telsizcilerin WLAN üzerinden AREDN ağına bağlanabilmeleri için hizmet veren düğümlerdir.
Bu düğümler çoğu zaman client (istemci) cihazların doğrudan bağlanabileceği şekilde yapılandırılır ve genellikle sabit bir konumda çalıştırılırlar.
Access Point düğümleri, sahadaki operatörlerin bilgisayar, telefon veya IP telefon gibi cihazlar aracılığıyla mesh ağına erişimini kolaylaştırmak maksadıyla kullanılır.
İşbu cihazlarda radyo, LAN Hotspot şeklinde konfigüre edilir ve ISM frekanslarda çalıştırılır.
B - Backbone (Omurga)
Omurga düğümleri, AREDN ağının ana taşıyıcı mekanizmasını oluşturan yüksek kapasiteli bağlantı noktalarıdır. Omurga düğümleri, pek çok Sektörel ve PtP antenin bir araya getirilmesiyle oluşturulurlar. Bu bağlamda onları baz istasyonlarına benzetmek yanlış olmayacaktır.
Bu düğümler genellikle görece yüksek konumlara yerleştirilir ve geniş bir alana hizmet verecek şekilde yapılandırılırlar.
Backbone düğümleri, ağın farklı segmentlerini birbirine bağlayarak veri trafiğinin daha geniş bir alan ve uzak mesafeye stabil biçimde taşınmasını sağlar, bu şekilde mesh ağının altyapı bakımından temelini oluştururlar.
C - Client (İstemci)
İstemci Düğümleri, genellikle "Travel Router" veya "Seyahat Modemi" diye anılan USB üzerinden 5V ile beslenen, AREDN firmware'i yüklü küçük cihazlardır. Gayet tabi bu cihazlar da mesh çalışsa dahi genel özellikleri bakımından bu amaçla kullanılmak için pek münasip değillerdir, bu onları bir istemci olarak kullanmayı daha anlamlı hale getirir.
Amatör Telsizciler, bu cihazlara Ethernet ile bağladıkları IP Telefonlar veya WLAN üzerinden bağladıkları bilgisayar, cep telefonu gibi cihazlarla AREDN ağına katılabilirler.
D - Distribution (Dağıtım Düğümü)
Dağıtım Düğümleri, AREDN trafiğini RF üzerinden yönlendiren düğümlerdir.
İşbu düğümler direkt olarak birbirini göremeyen Amatör Telsizcilerin ortak görüş hattı bulunan bir üçüncü konuma yerleştirdikleri müstakil veya birbirine DtD ile bağlanmış iki adet Sektörel antenden oluşabilirler.
E - Emergency (Acil Durum Düğümü)
Acil Durum Düğümleri, Amatör Telsizcilerin GoBox veya GoKit şeklinde tabir edilen formatta hazırladıkları, acil durumlarda olay yerine kolayca nakledilebilecek özelliklerde hazır bulundurulan ve en az 72 saat kesintisiz çalışma kapasitesi sağlayacak bataryalar ile hazırlanmış, zorlu koşullarda işlev gösterebilecek özelliklere haiz düğümlerdir.
F - Field Node (Saha Düğümü)
Saha Düğümleri, üst başlıkta tanımlanan "Acil Durum Düğümleri" gibi dış ortamda çalıştırılmak, kolay nakledilmek ve taşınmak üzerine tasarlanmış, en az 24 saat kesintisiz çalışma kapasitesi sunan bataryalar ile donatılmış düğümlerdir. Bu düğümler Field Day, POTA, IOTA vb. çalışmaların pek çoğunda sahada kullanılabilir düğümlerdir.
G - Gateway (Ağ Geçidi)
Ağ Geçidi düğümleri, AREDN ağı ile Meshtastic, APRS, Reticulum, HaLow, Cudy Mesh vb. diğer mesh ağları veya harici sistemler arasında kontrollü bir geçiş noktası vazifesi gören yani veri alışverişi sağlayan düğümlerdir.
Bu şekilde Ağ Geçidi düğümleri AREDN'ın uygulanabilirliğini arttırabilir ve daha az maliyetle daha uzun mesafelerden RF bağlantılar kurulmasına imkan verebilir.
H - Home (Ev Düğümü)
Amatör Telsizcilerin evlerinde çalıştırdıkları, umumiyetle deneysel, öğrenim veya kişisel kullanım amaçlı düğümlerdir. RF veya VPN Tüneli üzerinden AREDN ağına bağlı olabilirler.
Amatör Telsizciler bu düğümlere antenlerini, IP telefonlarını, sunucularını vb. ağ cihazlarını bağlayabilirler.
Bu düğümler, "R - Router (Yönlendirici)" düğümlerdekinin aksine kendilerine bağlı birden fazla anten ile birlikte ağdaki trafiğin yönlendirilmesine katkıda bulunmazlar.
I - Infrastructure (Altyapı)
Altyapı düğümleri, AREDN ağının sürdürülebilir şekilde çalışabilmesi için gerekli olan temel servisleri ve fonksiyonları barındıran düğümlerdir.
DNS, VoIP, FTP sunucuları, çeşitli web servisleri veya ağ yönetim araçları gibi hizmetler çoğu zaman bu tür düğümler üzerinde çalıştırılır ve Amatör Telsizcilerin hizmetine sunulur.
Altyapı düğümleri, doğrudan RF kapsama alanı sağlamaktan ziyade ağın genel işleyişini destekleyen arka plan hizmetlerini sağlayan, ağa DtD ile bağlı VM cihazlarıdır.
J - Junction (Bağlantı Noktası)
Bağlantı Noktası Düğümleri, AREDN trafiğini yönlendiren düğümlerdir. Bu düğümler, aynı veya farklı frekanstaki Sektörel veya PtP antenleri, DtD üzerinden birbirlerine bağlamak için kullanılırlar.
Mesela 4 adet TP-Link CPE510'dan oluşan bir istasyon düşününüz, bu 4 farklı yöne bakan 4 anten DtD ile 4 ethernet portu bulunan bir x86 makinaya veya router'a bağlanılarak trafik buradan kontrol edilir.
K - (Organizasyon Düğümleri)
Organizasyon düğümleri, Amatör Telsizcilerin; kamu kurumları, sivil toplum kuruluşları veya çeşitli organizasyonlar ile gerçekleştirdikleri iş birlikleri kapsamında yerleştirdikleri düğümlerdir.
Bu düğümler genellikle bir kurum binasına konuşlandırılır ve AREDN ağı üzerinden Amatör Telsizciler ile ilgili kurumlar arasında bir haberleşme noktası olma özelliği gösterirler.
Özellikle afet tatbikatları, kamu hizmetleri veya gönüllü faaliyetler sırasında koordinasyon amacıyla kullanılabilirler.
Ancak burada en çok dikkat edilmesi gereken husus, işbu düğümlerin ilgili kurum binalarına yerleştirilmelerinin, kurum içinden yetiştirilmiş personel olmaması halinde esasında hiçbir anlam ifade etmeyecek oluşudur.
Bu noktada Amatör Telsizciler, işbu düğümleri yerleştirdikleri kurumlardaki ilgili personeli de sıkı bir eğitime tabi tutmalı ve onların da işlevsel birer Amatör Telsizci olmalarını sağlamalıdır.
L - Link (PtP Anten)
Link düğümleri, iki konum arasında, noktadan noktaya (Point-to-Point) RF bağlantılarını oluşturmak ve iki konum arasında yüksek bant genişliğine sahip kararlı bir veri yolu oluşturmayı sağlamak için kullanılan düğümlerdir.
Bahsedilen RF bağlantıları umumiyetle TP-Link CPE605, CPE610, CPE710 gibi yönlü antenler ile yapılırlar.
Link düğümleri, AREDN ağının farklı bölgelerini (İstanbul-Çınarcık gibi.) birbirine bağlamak maksadıyla kullanılırlar.
M - Mobile (Mobil Düğüm)
Gezici düğümler, araçlar veya diğer hareketli platformlar üzerinde çalıştırılmak üzere tasarlanmış AREDN düğümleridir.
Bu tür düğümler çoğunlukla aracın aküsü veya aracın dinamosu ile beslenen harici bataryalar ile beslenir ve konvoylar veya çeşitli operasyonlar esnasında, altyapılı ya da ad-hoc şeklinde çalışır.
Bu amaçla kullanılacak cihazlar omnidirectional vertical antenler ile çalıştırılmalı ve işbu antenler kesinlikle araçların tavanlarında bulundurulmalıdır.
Mobil düğümler özellikle saha çalışmaları, konvoy iletişimi veya geçici operasyon alanlarında Amatör Telsizcilere büyük bir esneklik ve genişletilmiş kapsama alanı sağlayabilir.
N - Node (Genel Maksat Düğüm)
Genel maksat düğümleri, "H - Home (Ev)" ve "C - Client (İstemci)" düğümleri ile benzer şekilde belirli bir özel görev tanımına sahip olmamakla birlikte, Amatör Telsizciler tarafından AREDN ağına dahil olmak maksadıyla kullanılan standart düğümlerdir.
Bu düğümler deneysel çalışmalar, eğitim faaliyetleri veya kişisel kullanım senaryoları kapsamında çalıştırılırlar.
İşbu etiket, düğümün spesifik bir rolü olmadığı durumlarda genel bir tanımlama yapmak maksadıyla kullanılabilir.
O - Outdoor Obsevatory (Dış Mekan Gözetleme)
Spesifik olarak gözlem/test amaçlı kurulan düğümleri tanımlamak için kullanılabilir.
Bu düğümler ve düğümlere LAN veya WLAN üzerinden bağlı IP kameralar aracılığıyla belirli bölgeler monitör edilebilir.
Özellikle röle güvenliğini sağlamak ve orman yangınlarına karşı gözetleme sistemi olarak kullanmak üzere yerleştirilebilecek bu düğümler PtP antenler ile bulundukları konumdan AREDN ağına bağlanabilirler.
P - Portable (Taşınabilir Düğüm)
Taşınabilir düğümler, sabit bir kurulum gerektirmeden kolayca kurulup kaldırılabilen yani nakledilebilen veya çalışır vaziyette taşınabilen ve çeşitli nakliye şartlarına dayanıklı şekilde kutulanmış düğümlerdir.
Bu tür düğümler çoğu zaman küçük tripodlar, direkler veya geçici montaj ekipmanları ile kurulabilir ve ad-hoc şekilde diğer düğümlere veya görüş hattındaki altyapı düğümlerine bağlanmakta kullanılabilir.
Taşınabilir düğümler, kısa süreli operasyonlar veya geçici etkinlikler sırasında hızlı şekilde AREDN ağına dahil olmayı mümkün kılar.
Q - Quarters (İdari Merkez)
İdari Merkez düğümleri, belirli bir organizasyonun veya operasyonun yönetim merkezinde kurulan kalıcı veya geçici düğümlerdir.
Bu tür düğümler, olağan zamanda veya afet durumlarında kritik noktalara konumlandırılarak ekipler arası koordinasyon, haberleşme ve bilgi paylaşımı amacıyla kullanılırlar.
Özellikle afet yönetim merkezleri, amatör telsiz kulüpleri veya organizasyon karargâhları bu tür düğümlerin kurulabileceği tipik lokasyonların başında gelir.
R - Router (Yönlendirici)
Yönlendirici düğümleri, "B - Backbone (Altyapı)" düğümlerinden farklı olarak Amatör Telsizcilerin kendi evlerinde çalıştırdıkları, kendilerine ait çeşitli AREDN düğümlerini bağlamak üzere kullandıkları düğümlerdir.
Bu düğümler Amatör Telsizcilerin çatılarına yerleştirdikleri genellikle bir veya birden fazla anteni birbirine bağlamak ve çeşitli servis düğümlerini ilişkilendirmek üzere kullanılır ve trafik yönetimi açısından önemli bir rol oynarlar.
S - Sector (Sektörel Anten)
Sektör düğümleri, belirli bir açı içerisinde geniş kapsama alanı sağlamak üzere kullanılan TP-Link CPE210, CPE510 gibi Sektörel antenlerle kurulan düğümlerdir.
Bu antenler genellikle 45°, 60°, 90° veya 120° gibi yayılım patternlerine sahip olurlar ve bu sayede geniş bir alandaki düğümlerin AREDN ağına bağlanmasına imkân sunarlar.
Sektör düğümleri, Link düğümlerine benzer şekilde "Backbone", "Router", "Distribution" vb. pek çok diğer düğümde anten olarak kullanılmaktadırlar.
T - Tunnel (VPN Tüneli)
Tünel düğümleri, Internet veya başka bir IP ağı üzerinden iki farklı AREDN ağı segmenti arasında bağlantı kurulmasını sağlayan düğümlerdir.
AREDN, bu bağlantıları WireGuard VPN tünellerini kullanarak gerçekleştirir.
Tünel düğümleri özellikle RF bağlantısının mümkün olmadığı durumlarda uzak AREDN ağlarının birbirine bağlanmasını sağlayarak ağın genişlemesine katkıda bulunur.
Aynı zamanda bu düğümler aracılığıyla RF ağına bağlanma imkanı olmayan Amatör Telsizciler bulundukları konumdan AREDN ağına bağlanabilirler.
U - Unit (Birim/Ekip)
Birim/Ekip düğümleri, belirli bir ekip veya görev grubu tarafından kullanılan gezici düğümlerdir.
Bu tür düğümler genellikle saha operasyonlarında görev alan Amatör Telsizcilerin kendi ekipleri içerisinde iletişim sağlamalarına yardımcı olur.
Bahse konu ekiplere TP-Link WBS510 gibi bir düğüm verilerek ekip AREDN ağına bağlanabilir ve işbu cihazın arkasına Access Point olarak konfigüre edilmiş bir Cudy WR300 cihazı bağlanılarak 10'lu IP dağıtmak suretiyle ekip üyeleri arasında üzerlerinde taşıdıkları Cudy WR300 cihazları üzerinden Cudy Mesh kullanarak bir iletişim ağı oluşturulabilir.
Unit etiketi, belirli bir operasyon ekibine tahsis edilmiş düğümleri tanımlamak için kullanılabilir.
Bu düğümler "E - Emergency (Acil Durum)" veya "Field (Saha)" düğümlerine, işbu düğümler üzerinden de "Q - Quarter (İdari Merkez)" düğümlerine aktarılarak koordinasyon temin edilir.
V - Virtual Machine (Sanal Makina)
Sanal Makina düğümleri, herhangi bir x86 bilgisayar veya Orange Pi, Raspberry Pi vb. bir Arm SBC ya da VPS, VDS sunucuları üzerine Vmware ESXi, Proxmox pve, Bhyve, VirtualBox vb. hipervizörler aracılığıyla kurulan AREDN firmware'ı ile oluşturulan cihazlardır.
AREDN ağı üzerinde çalışan servisler umumiyetle bu cihazlar üzerinde barındırılır. Öte yandan bu düğümler, halihazırda AREDN firmware'i destekli bir cihazı bulunmayan Amatör Telsizciler tarafından ağa katılmak için de kullanılabilirler.
W - Supernode
Supernode düğümleri, farklı AREDN ağlarını (İzmir - İstanbul gibi.) birbirine bağlamak ve ağlar arası trafiği daha verimli şekilde yönlendirmek amacıyla kullanılan özel düğümlerdir.
Bu düğümler yerel AREDN ağlarının üzerinde konumlanan bir üst AREDN ağı şeklinde oluşturularak birbirinden bağımsız AREDN ağlarını birbirine bağlayan bir mesh ağı şeklinde çalışırlar.
Bu üst ağ mimarisi sayesinde farklı ağlar tek bir büyük AREDN ağı hâline getirilmeden olabildiğince optimize bir şekilde birbirlerine bağlanabilir ve yerel ağların yönlendirme yükü arttırılmadan uzak AREDN ağlarına erişim imkanı sunar. Bu sayede ağ trafiğini daha ölçeklenebilir ve yönetilebilir hâle getirilir.
Supernode düğümleri, ihtiyaçları bakımından genellikle yüksek erişilebilirlik sağlayan veri merkezi gibi ortamlarda veya benzer güvenilir altyapıya sahip noktalarda çalıştırılmalıdırlar.
Bu tür sistemlerin hızlı ve sınırsız bir internet bağlantısına, düşük gecikmeye ve yüksek çalışma sürekliliğine sahip olması beklenmektedir.
Supernode olarak konfigüre edilmiş düğümler, RF üzerinden doğrudan AREDN ağına bağlanmak yerine; yerel AREDN ağına bağlanmak için DtD (Device-to-Device) bağlantısı üzerinden bağlanan "B - Backbone (Altyapı)", "T - Tunnel (Tünel)" gibi bir diğer düğüm ile ilişkilendirilmelidir.
Aynı şekilde "Supernode düğümleri VPN tünelleri üzerinden sadece Supernode düğümlerine bağlanır." demek, Supernode düğümlerine VPN tünelleri üzerinden Client veya Tünel düğümlerinizi de bağlamamanız gerektiği anlamına gelir.
X - Tanımlanmamış
aaa
Y - Tanımlanmamış
aaa
Z - Tanımlanmamış
aaa